W skrócie
- ADHD wiąże się nie tylko z trudnościami z koncentracją, ale również z organizacją, planowaniem, impulsywnością i regulacją emocji.
- U jednej osoby ADHD może współwystępować z innymi trudnościami psychicznymi.
- Niektóre objawy ADHD mogą przypominać symptomy PTSD, zaburzeń nastroju czy trudności związanych z regulacją emocji.
- Impulsywność i silne reakcje emocjonalne mogą dodatkowo utrudniać codzienne funkcjonowanie i relacje.
- Dlatego istotne jest dokładne rozpoznanie źródła objawów i indywidualne dobranie formy wsparcia.
ADHD – z czym najczęściej wiążą się trudności?
ADHD, czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi, może wpływać na wiele obszarów codziennego funkcjonowania.
Do częstych trudności należą organizacja, planowanie, kontrola impulsów, zarządzanie czasem, ale również regulacja emocji, poczucie własnej skuteczności oraz funkcjonowanie w relacjach.
Dzisiaj spojrzymy na ADHD z perspektywy dodatkowej trudności, jaką stanowią zaburzenia współistniejące, czyli sytuacje, w których różne problemy psychiczne i ich objawy nakładają się na siebie.
Warto podkreślić, że psychoedukacja oraz rozwijanie umiejętności związanych z codziennym funkcjonowaniem są ważnym elementem pracy terapeutycznej z ADHD, ale nie zawsze wyczerpują cały obraz trudności danej osoby.
ADHD a impulsywność i regulacja emocji
Szczególnie istotną rolę mogą odgrywać impulsywność oraz trudności w regulacji emocji. Te elementy mogą sprawiać, że inne problemy, zwłaszcza związane z nastrojem i relacjami, stają się bardziej intensywne i trudniejsze do opanowania.
W przypadku współwystępowania ADHD i zaburzenia osobowości typu borderline mogą pojawiać się nasilone trudności związane z impulsywnością oraz relacjami interpersonalnymi.
Może wynikać to zarówno z intensywności przeżywanych emocji, jak i trudności z hamowaniem reakcji czy przewidywaniem długofalowych konsekwencji własnych działań. Osoba może reagować bardzo szybko i intensywnie, a później żałować podjętej decyzji lub swojego zachowania.
ADHD a PTSD – dlaczego objawy mogą być podobne?
Podobne nakładanie się objawów może być widoczne w przypadku zespołu stresu pourazowego (PTSD).
Problemy z koncentracją, nadmierna czujność, nasilony lęk, unikanie, problemy ze snem czy trudności z regulacją emocji mogą częściowo przypominać objawy ADHD lub dodatkowo je nasilać.
Z tego względu rozróżnienie źródła poszczególnych objawów może wymagać dokładnej diagnostyki oraz uwzględnienia historii i doświadczeń danej osoby.
Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej o PTSD, warto w tym miejscu podlinkować również opublikowany wcześniej artykuł dotyczący zaburzenia stresowego pourazowego.
Czy trudności z regulacją emocji zawsze oznaczają ADHD?
Nie każda impulsywność czy trudność z regulowaniem emocji oznacza ADHD.
U osób z nasiloną dysregulacją emocjonalną mogą pojawiać się zachowania impulsywne, które służą szybkiemu obniżeniu napięcia lub unikaniu trudnych stanów emocjonalnych. Mogą to być m.in. ryzykowne decyzje, zachowania niebezpieczne, nieprawidłowe sposoby regulowania emocji czy sięganie po substancje.
Źródłem takich zachowań nie zawsze jest deficyt uwagi. Mogą one wynikać również z trudności w tolerowaniu dyskomfortu psychicznego i regulowaniu silnych emocji.
Dlaczego dokładna diagnoza ADHD jest ważna?
ADHD może współwystępować z innymi zaburzeniami, a część jego objawów może przypominać symptomy innych trudności psychicznych. Może to komplikować zarówno proces diagnostyczny, jak i późniejszy dobór odpowiedniej formy pomocy.
Dlatego ważne jest spojrzenie nie tylko na pojedyncze objawy, ale również na ich historię, nasilenie, kontekst oraz wpływ na codzienne funkcjonowanie.
Jeżeli doświadczasz trudności związanych z impulsywnością, koncentracją, regulacją emocji lub relacjami, możesz skorzystać z pomocy psychologicznej w Białymstoku lub umówić spotkanie z psychoterapeutą w Białymstoku.
W zależności od charakteru trudności jednym z dostępnych kierunków pracy może być również psychoterapia poznawczo-behawioralna w Białymstoku.
